Iedereen moet zich welkom, gerespecteerd en veilig kunnen voelen binnen de boogsport. Boogsport Vlaanderen zet daarom in op respectvol gedrag, gelijke kansen, inclusie en het voorkomen van pesten, discriminatie, geweld en seksueel of ander grensoverschrijdend gedrag.
Samen zorgen we voor een respectvolle sportomgeving
Wat verwachten we van iedereen binnen de boogsport?
• Behandel sporters, trainers, vrijwilligers, officials, ouders en tegenstanders met respect.
• Maak geen onderscheid op basis van afkomst, huidskleur, gender, genderidentiteit, seksuele oriëntatie, geloof, leeftijd, beperking of sportief niveau.
• Zorg voor een positieve, motiverende en ontwikkelingsgerichte begeleiding.
• Respecteer persoonlijke grenzen, privacy en lichamelijke integriteit.
• Vermijd vernederende, intimiderende, discriminerende of seksueel getinte opmerkingen en gedragingen.
• Reageer wanneer je pesten, uitsluiting, geweld of grensoverschrijdend gedrag opmerkt.
• Luister naar kinderen en jongeren en neem hun vragen, signalen en bezorgdheden ernstig.
• Meld een bezorgdheid of incident bij de club-API of federatie-API.
Ethisch charter
Het Ethisch Charter van Boogsport Vlaanderen bundelt de waarden en gedragsregels voor iedereen die bij de boogsport betrokken is: sporters, ouders en voogden, trainers, begeleiders, officials, bestuurders, medewerkers, vrijwilligers en organisatoren.
Het charter bevat algemene gedragsafspraken en bijzondere richtlijnen over de begeleiding van minderjarigen, persoonlijke grenzen, aanrakingen, vervoer, overnachtingen, kleedkamers, digitale communicatie, beeldgebruik en het melden van bezorgdheden.
Clubs kunnen het charter overnemen of gebruiken als basis voor hun eigen gedragscode en intern reglement.
Iedereen draagt verantwoordelijkheid
Een veilig en respectvol sportklimaat is een gedeelde verantwoordelijkheid.
Sporters tonen respect voor medesporters, tegenstanders, trainers en officials. Ze geven onveilig gedrag, lichamelijke klachten of ongepaste druk tijdig aan.
Ouders en supporters laten plezier, leren en ontwikkeling primeren. Ze respecteren de rol van trainers en officials en bespreken bezorgdheden via het juiste kanaal.
Trainers en begeleiders zorgen voor een motiverende en voorspelbare omgeving, bewaken professionele grenzen en reageren op signalen van onveiligheid.
Bestuurders en organisatoren maken de gedragsafspraken, aanspreekpunten en meldkanalen zichtbaar en zorgen voor een zorgvuldige opvolging.
Officials passen de regels correct en onpartijdig toe en dragen actief bij aan sportiviteit op en naast het wedstrijdterrein.
Sport met Grenzen
Niet elke situatie is meteen duidelijk. Een opmerking, aanraking of manier van begeleiden kan verschillend worden ervaren. Het vlaggensysteem Sport met Grenzen helpt clubbestuurders, trainers en begeleiders om lichamelijk en seksueel gedrag zorgvuldig te beoordelen en er gepast op te reageren.
Het gedrag wordt beoordeeld aan de hand van zes criteria:
- wederzijdse toestemming;
- vrijwilligheid;
- gelijkwaardigheid;
- passend bij de leeftijd en ontwikkeling;
- passend binnen de context;
- respect voor de persoonlijke waardigheid.
Na de beoordeling krijgt een situatie een groene, gele, rode of zwarte vlag. Die kleur helpt bepalen welke reactie passend is: bevestigen, begrenzen, bijsturen, beschermen of sanctioneren.
Pesten en grensoverschrijdend gedrag
Grensoverschrijdend gedrag kan lichamelijk, psychisch, seksueel of sociaal zijn. Het kan gaan om een duidelijk incident, maar ook om herhaald gedrag waardoor iemand zich gekleineerd, buitengesloten, bang of onveilig voelt.
Voorbeelden zijn pesten, roddelen, uitsluiten, discriminatie, bedreiging, geweld, vernedering, ongepaste prestatiedruk, ongewenste aanrakingen, seksueel getinte communicatie, machtsmisbruik en online intimidatie.
Wie dit ziet, ervaart of vermoedt, hoeft niet zelf te bepalen of formeel een grens werd overschreden. Ook een bezorgdheid of ongemakkelijk gevoel mag met de club-API of de federatie-API worden besproken.
Bijzondere aandacht voor kinderen en jongeren
Kinderen en jongeren bevinden zich tegenover trainers, begeleiders en bestuurders vaak in een afhankelijke positie. Hun welzijn, veiligheid en ontwikkeling staan daarom altijd voorop.
Van volwassenen verwachten we dat zij:
- professionele en persoonlijke grenzen respecteren;
- kinderen en jongeren op een begrijpelijke manier informeren;
- luisteren naar hun mening, signalen en bezorgdheden;
- nooit geheimhouding vragen over ongepast gedrag;
- één-op-éénsituaties zichtbaar en transparant organiseren;
- aanrakingen alleen functioneel, gepast en uitlegbaar gebruiken;
- duidelijke afspraken maken over vervoer, overnachtingen en kleedkamers;
- digitale communicatie bij voorkeur via officiële club- of teamkanalen laten verlopen;
- zorgvuldig omgaan met foto’s, video’s en persoonsgegevens;
- ouders of wettelijke vertegenwoordigers betrekken wanneer dat passend of noodzakelijk is;
- bezorgdheden tijdig bespreken met de club-API of federatie-API.
Seksuele handelingen of relaties tussen een begeleider en een minderjarige sporter zijn onverenigbaar met de begeleidersrol en worden volgens de toepasselijke regels behandeld.
Eerlijk en integer handelen
Integriteit betekent ook dat beslissingen eerlijk, transparant en zonder ongepaste beïnvloeding worden genomen.
Binnen Boogsport Vlaanderen verwachten we dat:
- wedstrijd- en dopingreglementen worden nageleefd;
- alcohol, drugs en andere middelen niet worden gebruikt in de schiet- of trainingszone;
- trainers, officials, bestuurders en vrijwilligers voorbeeldgedrag tonen;
- niemand gokt op wedstrijden waarbij die zelf betrokken is;
- persoonlijke relaties, giften of sponsoring geen invloed hebben op selectie, beoordeling, meldingen of tuchtbeslissingen;
- mogelijke belangenconflicten tijdig worden gemeld;
- vertrouwelijke informatie alleen wordt gedeeld met personen die deze informatie voor hun opdracht nodig hebben.
Preventie en ondersteuning voor clubs
Clubs spelen een belangrijke rol in het voorkomen en tijdig herkennen van onveilig of grensoverschrijdend gedrag. Een duidelijk beleid helpt trainers, vrijwilligers, sporters en ouders om te weten wat van hen wordt verwacht en waar ze terechtkunnen.
Boogsport Vlaanderen ondersteunt de clubs met:
- het Ethisch Charter van Boogsport Vlaanderen;
- duidelijke gedragscodes en afspraken per rol;
- het vlaggensysteem Sport met Grenzen;
- praktische richtlijnen voor de begeleiding van minderjarigen;
- een handelingsprotocol voor signalen en meldingen;
- ondersteuning door de federatie-API en de Verantwoordelijke Veilig Sporten;
- informatie en vormingen van Sportieq en andere erkende partners.
Clubs worden aangemoedigd om een club-API aan te duiden, de contactgegevens zichtbaar te maken en de gedragsafspraken regelmatig te bespreken met bestuurders, trainers, vrijwilligers, sporters en ouders.
Heb je iets gezien, meegemaakt of maak je je zorgen?
Je hoeft niet zeker te zijn dat een grens werd overschreden om advies te vragen. Neem vertrouwelijk contact op met de club-API of met de federatie-API.
De API luistert, helpt de situatie te verhelderen en bespreekt samen met jou welke vervolgstappen mogelijk zijn. De API is geen onderzoeker of tuchtrechter.
Tucht en maatregelen
Wanneer een melding mogelijk aanleiding geeft tot een disciplinaire maatregel, wordt ze behandeld volgens het Intern Reglement van Boogsport Vlaanderen en het toepasselijke tuchtreglement. De federatie-API luistert, adviseert en helpt bij het bepalen van mogelijke vervolgstappen, maar onderzoekt of bestraft niet zelf. Afhankelijk van de aard en ernst van de feiten kan een dossier worden doorverwezen naar het bevoegde tuchtorgaan of een externe instantie.
Documenten en hulpmiddelen
Ethiek in de jeugdsport
De Panathlonverklaring over Ethiek in de Jeugdsport vertrekt vanuit de noden en rechten van het kind. Ze benadrukt positieve waarden, gelijke kansen, bescherming tegen discriminatie en een gezonde en veilige sportbeleving.
Boogsport Vlaanderen onderschrijft deze principes en gebruikt ze als aanvullend referentiekader voor de begeleiding van jonge sporters.
